Organizator:
Fundacja „Muzyka Cerkiewna”
ul. T. Sołoniewicz 2, 17-200 Hajnówka
Organizacja Pożytku Publicznego
KRS 0000016891
tel. +48 85 682 20 89
e-mail: biuro@festiwal-hajnowka.pl
Miejsce realizacji Festiwalu:
Opera i Filharmonia Podlaska w Białymstoku,
ul. Podleśna 2

45 Jubileuszowy Międzynarodowy
Festiwal Muzyki Cerkiewnej
2026 w BIAŁYMSTOKU
45th Jubilee International Festival
of Orthodox Church Music
20 – 24.05.2026 r.
Organizowany pod hasłem
„Świat muzyki cerkiewnej – muzyka cerkiewna świata”
Patronat Związku Kompozytorów Polskich
„Białostocczyzna jest terenem, na którym od najdawniejszych czasów stykały się wpływy wielu kultur. Kultur Wschodu i Zachodu. Od bardzo bogatej mozaiki narodowościowej /Polacy, Białorusini, Litwini, Żydzi, Rosjanie, Tatarzy/ do mozaiki religijnej /Chrześcijaństwo, Islam, Judaizm/. To tutaj spotkały się ze sobą wpływy Kościoła Zachodniego - Rzymskiego i Wschodniego - Bizantyjskiego. Żywą pozostałością są stojące / niejednokrotnie blisko siebie/kościoły i cerkwie, oraz wyznawcy: Katolicyzmu i Prawosławia. Cechą charakterystyczna w obrządku Kościoła Prawosławnego jest m. in. Przebogata - wielogłosowa przeważnie - muzyka cerkiewna.” W maju 1982 roku tymi słowami rozpoczynałem Folder-Program „I Dni Muzyki Cerkiewnej - Hajnówka 1982” i witałem uczestników pierwszej edycji Festiwalu. Przypominam je teraz, z okazji Jubileuszu, serdecznie witam i zapraszam do udziału w 45 edycji Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka 2026”. Przez cały czas festiwal był i jest przygotowywany w Hajnówce, niezależnie od tego, że przez 21 lat odbywał się w Hajnówce, od 1984 roku równolegle w Hajnówce i Białymstoku, a od 2003 roku w Białymstoku.
Tegoroczna, Jubileuszowa edycja festiwalu realizowana jest pod hasłem „Świat muzyki cerkiewnej - muzyka cerkiewna świata”. To symboliczne odzwierciedlenie ponad 45-letniej pracy organizatorów pierwszej na świecie tak wielkiej imprezy prezentującej muzykę cerkiewną, pracy, której dorobkiem jest zaprezentowanie i wypromowanie kilku tysięcy dzieł: nieznanej, bardzo mało znanej, odkrytej lub stworzonej (bo zainspirowanej festiwalem) w tym czasie muzyki cerkiewnej. Dokonało tego tu, na Podlasiu, zjednoczonych duchowością i wysokimi walorami artystycznymi tej muzyki, kilkadziesiąt tysięcy chórzystów z 45 krajów Europy, Azji, Afryki, Ameryki i Australii. Do grona naszych gości dołączą w bieżącym roku jeszcze chóry z Austrii i Azerbejdżanu.
Duchowe i artystyczne wydarzenie, rozpoczniemy tradycyjnie Hymnem „Gaude Mater Polonia”, a pamięć o Profesorach : Włodzimierzu Siedliku i Stanisławie Krawczyńskim z Krakowa, odeszłych ostatnio do wiecznego muzykowania i
wszystkich nieobecnych ludziach związanych zarówno z naszym festiwalem,
jak i działalnością organizującej Festiwal Fundacją „Muzyka Cerkiewna” uczcimy utworem żałobnym „Wiecznaja pamiat”. Uczyni to laureat Festiwalu - Chór Politechniki Białostockiej. Koncert Inauguracyjny, w którym zabrzmią utwory anonimowe i kompozycje 19 twórców z: Anglii, Białorusi, Bułgarii, Estonii, Gruzji, Polski ( współczesnej, I i II Rzeczpospolitej ) w tym z Supraskiego Irmologionu , Rosji, Serbii , Słowacji i Ukrainy wykona Chór Filharmonii Narodowej w Warszawie. Jak w żadnym z dotychczasowych Koncertów Inauguracyjnych, tym razem usłyszymy wielu znakomitych solistów, a całość wyjątkowego koncertu poprowadzi Maestro Bartosz Michałowski.
W trwającym przez trzy dni konkursie, przed międzynarodowym Jury, któremu jak przed 45 laty przewodniczył będzie ks. Jerzy Szurbak wystąpi 19 chórów Europy ( z Austrii, Bułgarii, Estonii Grecji, Litwy, Łotwy, Polski, Szwecji ,Ukrainy i Wolnej Białorusi), Azji (z Armenii i Azerbejdżanu} oraz Afryki ( z Ghany). Większość tych chórów to nasi laureaci z lat poprzednich, ale wystąpią też zespoły uczestniczące po raz pierwszy. Chóry te poddane zostaną wnikliwej ocenie Jurorów i nagrodzone w kategoriach chórów amatorskich (dziecięco – młodzieżowych, parafialnych i świeckich ) i profesjonalnych. W pracach Jury po raz pierwszy uczestniczyć będzie związana od 44 lat z Festiwalem Alicja Twardowska : muzyk-teoretyk, dyrygentka, wydawca, krytyk, publicystka, małżonka i opiekunka twórczości nieodżałowanej pamięci Romualda Twardowskiego. Serdecznie Ją witamy. Obecny świat muzyki cerkiewnej to również chóry emigracyjnych diaspor .Wśród uczestników konkursu zaśpiewa chór emigracji gruzińskiej w Szwecji i rosyjskiej w Austrii, ale uczestniczą w nich również śpiewacy z krajów ich obecnego pobytu. Chóry te zaprezentują także muzykę cerkiewną w językach tych krajów.
Poza konkursem odbędą się liczne koncerty towarzyszące, a wśród nich 35 Warszawski Koncert Muzyki Cerkiewnej i koncerty w Ciechanowcu, Bielsku Podlaskim, Białymstoku oraz…we wsi Gredele."
Zadość czyniąc zainteresowaniu festiwalowej publiczności, każdego dnia po zakończonych przesłuchaniach konkursowych, w specjalnych koncertach: „Chóralny Kaukaz”, „Chóralny Bałtyk”, „Chóralna Afryka” zabrzmi inna - narodowa muzyka uczestników. Na wszystkie serdecznie zapraszamy. Zapraszamy również do lektury 52 numeru ukazującej się od 1993 roku Gazety Festiwalowej, której treść także odzwierciedla hasło przewodnie tegorocznego Festiwalu. Piszemy tam o ludziach w wielu krajach, a m. in. w Ghanie, tworzących i wykonujących muzykę śpiewającej duszy i o niej samej wykonywanej. Zachęcam także do wysłuchania muzycznego śladu ubiegłorocznego 44 Festiwalu zawartego w wydanej ostatnio 44 z kolei CD pod tytułem „Sława wo wysznich Bohu”.
Jubileuszowy festiwal organizuje i proponuje powyższe wydawnictwo, obchodząca Jubileusz 30-lecia, bo działająca od 1996 roku Fundacja „Muzyka Cerkiewna” w Hajnówce. Wszystkim osobom, dzięki którym możemy informować o tych jubileuszach serdecznie dziękujemy.
Z życzeniami duchowych i artystycznych wrażeń oraz wyrazami najwyższego szacunku.
Mikołaj Buszko
Dyrektor Festiwalu
Późnym środowym popołudniem, w Sali Koncertowej Filharmonii Białostockiej przy ul. Podleśnej, został zainaugurowany Jubileuszowy, 45. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka 2026” w Białymstoku.



Jak co roku przyciągnął licznych miłośników muzyki cerkiewnej z całego świata i wielu znakomitych gości. Wśród nich – wojewodę podlaskiego Jacka Brzozowskiego.

Wydarzenie organizuje hajnowska Fundacja „Muzyka Cerkiewna”, która w tym roku obchodzi 30-lecie działalności. Na jej stoisku, zlokalizowanym przy wejściu do Sali Koncertowej, można było zdobyć wydawnictwa Fundacji, takie jak płyty kompaktowe, albumy i oczywiście świeżo przygotowaną „Gazetę Festiwalową”, a także program wydarzenia.




W te materiały zaopatrzyli się także Igor Łukaszuk – radny Sejmiku Województwa Podlaskiego oraz Rafał Rudnicki – wiceprezydent Białegostoku.

Miejsca w sali koncertowej powoli się zapełniały, a artyści szykowali się na rozpoczęcie koncertu. Inauguracja Festiwalu rozpoczęła się o godz. 18.30.




To już tradycja, że Festiwal otwiera pieśń „Gaude Mater Polonia”. W tym roku wykonuje ją Chór Politechniki Białostockiej, pod dyrekcją Natalii Falkowskiej. Publiczność tego utworu słucha na stojąco.



Następnie chórzyści wykonali pieśń „Wiecznaja pamiat” - to było symboliczne upamiętnienie wybitnych, a nieżyjących już osób związanych z Festiwalem, o czym przypomniała prowadząca koncert Ilona Karpiuk. Do „wielkich nieobecnych” w ostatnim czasie dołączyli m.in. prof. Włodzimierz Siedlik (wielokrotny Laureat MFMC) i prof. Stanisław Krawczyński (wieloletni Juror Festiwalu).



Po występie chóru akademickiego, na scenie pojawił się pomysłodawca i dyrektor Festiwalu – Mikołaj Buszko. Przypomniał krótko narodziny Festiwalu w 1982 roku i okoliczności, w jakich to wydarzenie ewoluowało. Powitał serdecznie wszystkich gości, zarówno duchownych, jak i świeckich, a w szczególności m.in.: Jacka Brzozowskiego – wojewodę podlaskiego, a także Artura Konopackiego – pełnomocnika wojewody; Igora Łukaszuka – radnego Sejmiku Województwa Podlaskiego; Rafała Rudnickiego – wiceprezydenta Białegostoku; Katarzynę Jamróz – przewodniczącą Rady Miasta Białegostoku oraz radnego – Marka Tyszkiewicza, a także byłego wieloletniego radengo Kazimierza Dudzińskiego; Dorotę Łapiak - dyrektor Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu i Anatola Wapa – dyrektora Centrum Kultury Białoruskiej; Marcina Tomkiela – redaktora naczelnego Polskiego Radia Białystok.





Powitani też zostali członkowie tegorocznego jury festiwalowego: ks. Jerzy Szurbak, prof. Powilas Gylys, Michał Łaszewicz, prof. dr hab. Wioletta Miłkowska, prof. Jewhen Sawczuk, Alicja Twardowska.

Po prezentacji składu jury głoś zabrali nasi znakomici goście. Najpierw na scenie pojawił Jacek Brzozowski, wojewoda podlaski. Jak mówił, Festiwal to wydarzenie szczególne. „Wydaje mi się, że jego jego siła tkwi w tym, że ten Festiwal łączy. Łączy sacrum i profanum, łączy modlitwę i sztukę na najwyższym światowym poziomie, ale to co najważniejsze – łączy nas, ludzi” - mówił wojewoda. Dziękował organizatorom Festiwalu za 45-letni wysiłek, a na ręce Mikołaja Buszki przekazał okazjonalny dyplom.

Po nim głos zabrał przedstawiciel samorządu Województwa Podlaskiego - radny Sejmiku Igor Łukaszuk. Odczytał okolicznościowy list od marszałka Łukasza Prokoryma, po czym zwrócił się do organizatorów i uczestników Festiwalu. Wyraził ogromne uznanie dla dorobku Fundacji „Muzyka Cerkiewna”. „Życzę wszystkim wykonawcom dobrych wykonań, jury – ogromnej satysfakcji z wykonywanej pracy, a nam wszystkim niewątpliwie wysokich lotów doznań artystycznych i duchowych” - powiedział.

Na scenę zaproszony został także wiceprezydent Białegostoku Rafał Rudnicki. Jak mówił, Festiwal to jedno z najważniejszych wydarzeń artystycznych nie tylko w regionie, ale też w Polsce. I dodał: „To wielka przyjemność, by wraz z Państwem, już za parę chwil, wsłuchiwać się w wyjątkowe dźwięki. Dźwięki płynące, z jednej strony, prosto z duszy, ale też dźwięki przepełnione wiarą i religią”. Następnie wiceprezdydent wręczył dyrektorowi Buszce pamiątkowy grawerton od prezydenta Białegostoku Tadeusza Truskolaskiego.

Jak co roku sygnałem do rozpoczęcia Festiwalu jest rozświetlenie ikonostasu festiwalowego. W tym momencie rozpoczęła się artystyczna część uroczystości inauguracyjnej.
Tegoroczny, 45. Festiwal został zorganizowany pod hasłem „Świat muzyki cerkiewnej - muzyka cerkiewna świata”. Mikołaj Buszko tak pisze o tym w „Gazecie Festiwalowej”:
Tegoroczna, Jubileuszowa edycja festiwalu realizowana jest pod hasłem „Świat muzyki cerkiewnej - muzyka cerkiewna świata”. To symboliczne odzwierciedlenie ponad 45-letniej pracy organizatorów pierwszej na świecie tak wielkiej imprezy prezentującej muzykę cerkiewną, pracy, której dorobkiem jest zaprezentowanie i wypromowanie kilku tysięcy dzieł: nieznanej, bardzo mało znanej, odkrytej lub stworzonej (bo zainspirowanej festiwalem) w tym czasie muzyki cerkiewnej.
Podczas koncertu inauguracyjnego wystąpił Chór Filharmonii Narodowej w Warszawie, którym dyrygował Bartosz Michałowski.



Chór Filharmonii Narodowej rozpoczął profesjonalną działalność artystyczną w 1953 roku. Od 2017 roku jego dyrektorem jest Bartosz Michałowski. Zespół koncertował w najważniejszych ośrodkach muzycznych Europy, współpracując z wybitnymi orkiestrami, m.in. Berliner Philharmoniker. Ważnymi wydarzeniami w historii Chóru były udziały w spektaklach operowych w mediolańskiej La Scali, weneckim Teatro La Fenice i teatrach operowych w Pesaro, Palermo i Paryżu. Chór trzykrotnie brał udział w uroczystych koncertach organizowanych dla Jana Pawła II w Watykanie.
Podczas koncertu inauguracyjnego jako pierwszy zabrzmiał utwór Priiditie wospoim ludije Dimitrija Bortniańskiego - kompozytora, śpiewaka i dyrygenta pochodzenia łemkowskiego.

Następnie chórzyści wykonali Otcze nasz Stanisława Moniuszki oraz Błahosłowy dusze moja Hospoda Łesi Dyczko (która zasiadała niegdyś w Jury Festiwalu). Kolejnymi wykonanymi dziełami były Bohorodice Diewo radujsia Arvo Pärta i Pakajanny Psałom Kiryła Nasajewa – zmarłego w 2018 roku kompozytora i dyrygenta chóralnego, którego melomani pamiętają m.in. z występów na Międzynarodowym Festiwal Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka”.

W repertuarze koncertu inauguracyjnego znalazły się też utwory Światyj Boże (Anonim Słowacki XVII w.) oraz Czto wy nareczemo pochodzący z Irmologionu Supraskiego.
Nie zabrakło też kompozycji związanego z Festiwalem przez długi czas Krzysztofa Pendereckiego (w latach 2003 – 2020 obejmował wydarzenie swoim honorowym patronatem) - Aszcze i wo grob.
Chór Filharmonii Narodowej wykonał także melodię gruzińską - Christos woskresie oraz serbską pieśń Wielkanocną - Ludi likujtie. Następnie raz jeszcze zabrzmiała Bohorodice Diewo radujsia – tym razem w kompozycji Siergieja Rachmaninowa, a po niej Alleluja Romualda Twardowskiego – wybitnego twórcy, który 41 razy przewodniczył Jury Festiwalu.

Kolejnymi pozycjami repertuaru były Wo Carstwii Twojem (autor Dobri Christow) i Eonia Johna Tavenera. Po nich publicznośc usłyszała utwory Wieruju Igora Strawińskiego i Otcze nasz Fiodora Dubianskiego.
Chór wykonał też Utwierdi Boże Aleksandra Kosołapowa oraz S nami Boh Władimira Zinowjewa. Na zakończenie jubileuszowego koncertu inauguracyjnego rozbrzmiał utwór Wasilija Titowa - Mnogaja leta.

Wspaniały występ Chóru Filharmonii Narodowej w Warszawie publiczność nagrodziła gromkimi i długimi owacjami na stojąco, co chórzyści z kolei nagrodzili bisem.





Na zakończeni pierwszego dnia 45. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka 2026” w Białymstoku głos ponownie zabrał jego dyrektor Mikołaj Buszko. Podziękował wszystkim zabranym i zaprosił publiczność na kolejne Festiwalowe koncerty.
Drugiego dnia Festiwalu rozpoczynają się przesłuchania. Do ostatniej chwili trwają przygotowania, pojawiają się jurorzy.



Tymczasem chórzyści oczekują na swoje występy.




Chóry i ich wykonania będzie oceniać sześcioosobowe Jury. Jurorów przedstawił Radosław Dąbrowski – konferansjer tej części wydarzenia.

Powitani zostali:
Ks. Jerzy Szurbak – Przewodniczący Jury, kierownik artystyczny i dyrygent Warszawskiego Zespołu Muzyki Cerkiewnej, uhonorowany m.in odznaczeniem MKiDN Zasłużony Kulturze „Gloria Artis”, wielokrotny Laureat MFMC.
Prof. Powilas Gylys - dyrygent, profesor Litewskiej Akademii Muzyki, zasłużony Artysta Litwy, Laureat Nagrody Rządu Litewskiego w dziedzinie Kultury i Stuki, Kawaler Orderu Wielkiego Księcia Giedymina, Laureat MFMC.
Michał Łaszewicz – dyrygent, kompozytor, pedagog Akademii Muzycznej i dyrygent Teatru Muzycznego w Poznaniu. Od lat związany z muzyką cerkiewną. Twórca, kierownik artystyczny i wokalista Męskiego Zespołu Śpiewu Cerkiewnego „Partes”, Laureat MFMC
Prof. dr hab. Wioletta Miłkowska - dyrygent, profesor sztuk muzycznych, Kierownik Katedry Chóralistyki i Edukacji Muzycznej UMFC, dyrygent i kierownik artystyczny Chórów Politechniki i Komendy Wojewódzkiej Policji w Białymstoku. Uhonorowana m.in. Odznaczeniem MKiDN Zasłużony Kulturze „Gloria Artis”, Laureatka MFMC.
Prof. Jewhen Sawczuk – Zasłużony Artysta Ukrainy, kawaler najwyższego tytułu honorowego kraju - Bohatera Ukrainy, odznaczony Narodową Nagrodą im. Tarasa Szewczenki, dyrektor artystyczny i główny dyrygent Narodowego Chóru Ukrainy „Dumka”, Dziekan Wydziału Dyrygentury Chóralnej Narodowej Akademii Muzyk (Kijów).
Alicja Twardowska – Absolwentka Akademii Muzycznej im. F. Chopina w Warszawie, dyrygentka, krytyk muzyczny, redaktor, animatorka kultury, wydawca wielu książek, płyt CD i filmów. Popularyzatorka twórczości muzycznej swojego męża Romualda Twardowskiego. Z MFMC ”Hajnówka” związana od 1983 r.
Jako pierwszy wystąpił Chór Młodzieżowego Domu Kultury w Białymstoku, którym dyrygowała Barbara Kornacka (kategoria: chóry amatorskie dziecięco-młodzieżowe).


Zespół, złożony głównie z uczniów i studentów, wykonał 7 utworów:
-
Anonim (XVII w.) - Swiatyj Boże
-
Opr. Irina Denisowa, adapt. B.Kornacka - Oj, szli, prajszli
-
Siergiej Rachmaninow - Bogorodice Diewo
-
Nikołaj Kiedrow - Otcze nasz
-
Irina Denisowa - Iże Chieruwimy
-
Dymitr Bortniański - Tiebie pojem
-
Irina Denisowa - Okom błagoutrobnym, Gospodi



Następny, w tej samej kategorii, był Dziecięcy Chór „Litewskiego Radia i Telewizji” Wileńskiego Centrum Kultury. Zespół rozpoczął działalność w 1979 roku i od początku dyryguje nim Regina Maleckaite.


Jurorzy i publiczność usłyszeli następujące utwory:
-
Dymitr Bortniański - Jedinorodnyj Synie
-
Oleksandr Tarasenko - Otcze nasz
-
Piotr Czajkowski - Dostojno jest
-
Dobri Christow - Chwalitie Imia Gospodnie
-
Ołeksandr Tarasenko - Chieruwimskaja piesń



Po nim na scenie pojawił się Chór „Unknown” z Erywania w Armenii (kategoria: chóry amatorskie świeckie). To bardzo młody zespół (od 2024) gromadzący grupę entuzjastycznych młodych ludzi.




Dyrygowała nim Lilit Yedigaryan, a zespół zaprezentował poniższe utwory:
-
Św. Mesrop Mashtots (V w.) - Padam przed Tobą
-
Fragm. z liturgii - aranż. Komitas (XX w.) - Głęboka tajemnica
-
Fragm. z liturgii - aranż. Komitas (XX w.) - Kto jest naszym Panem
-
Św. Grigor Narekatsi (X w.) - Hymn Zmartwychwstania - oprac. L. Yedigaryan
-
Fragm. z liturgii - aranż. Komitas (XX w.) - Panie, zmiłuj się
-
Św. Nerses Shnorhali (XII w.) - aranż. Komitas - Cały świat
-
Św. Nerses Shnorhali (XII w.) - Chwalebny Boże – oprac. N. Harutyunyan
-
Św. Nerses Shnorhali (XII w.) - Otwórz się przed nami, Panie – oprac. V. Sargsyan
-
Frag. z liturgii - aranż. Makar Yekmalyan (XIX w.) - Błogosławiony Bóg – oprac. T. Hamasyan



Kolejny chór - Gruziński Zespół Cerkiewny „Alilo” ze Sztokholmu w Szwecji - wystąpił w kategorii chóry amatorskie parafialne. Dyrygował nim Temur Potaskaevi, który kieruje zespołem od początku, czyli od 2015 roku.



Usłyszeliśmy 5 utworów:
-
Aranż. Zakaria Paliashvili - Jesteś winnicą
-
Patriarcha Ilia II – Jestem zmęczony, przyjdź do mnie, mój Panie
-
Pieśń średniowieczna - To jest dzień zmartwychwstania
-
Patriarcha Ilia II - Kyrie Eleison
-
Pieśń średniowieczna - Chrystus Zmartwychwstał


W tej samej kategorii wystąpił Chór „Adamant” Cerkwi św. Aleksandra Newskiego z Rygi na Łotwie. Dyrygowała nim jego założycielka, Anastazja Kildysz.


Zespół wykonał:
-
Wasilij Staroruskij - Jedinorodnyj Synie
-
Bułgarski raspiew - Wsiech skorbjaszczich Radostie - aranż. Platonow
-
Aleksandr Archangielski - Chwalitie imia Gospodnie
-
Paweł Czesnokow - Sowiet prewiecznyj
-
Giuseppe Sarti - Radujtiesia, ludie


Jako ostatni w pierwszym dniu przesłuchań Festiwalowych zaprezentował się (w kategorii chóry amatorskie parafialne) Chór Cerkwi św. Michała Archanioła w Baku – najstarszej z obecnie działających świątyń prawosławnych Azerbejdżanu.


Dyrygowała nim Kristina Efendijewa, a jurorzy i publiczność usłyszeli 6 utworów:
-
Anonim – Ludi, likujtie!, sł. św. Mikołaja Serbskiego, oprac. I. Denisowej
-
Nikołaj Kiedrow - Otcze nasz, przekład na język azerski Kristiny Efendijewej
-
Aleksander Tretiakow - Zastupnice Usierdnaja
-
Roman Gurko - Błażen muż
-
Anton Wiskow - duchowny kant Snowa słyszu: pojut pokajanije
-
Aleksander Tretiakow - Dostojno jest


Zwieńczeniem drugiego dnia Festiwalu był wieczorny koncert „Chóralny Kaukaz”. W tym programie 3 zespoły - Gruziński Zespół Cerkiewny „Alilo” w Sztokholmie (Szwecja), Chór „Unknown” (Erywań, Armenia) oraz Chór Cerkwi św. Michała Archanioła (Baku, Azerbejdżan) – zaprezentowały utwory świeckie. Wśród nich były pieśni ludowe, niektóre z towarzyszeniem ludowych, tradycyjnych instrumentów.




Miłym akcentem na koniec koncertu była niespodzianka przygotowana przez Chór Cerkwi św. Michała Archanioła w Baku: zespół wykonał polską kolędę - „Jezus malusieńki”, co publiczność przyjęła bardzo ciepło.

Trzeci dzień Festiwalu to kolejne przesłuchania konkursowe. Wśród organizatorów i jurorów - pełna mobilizacja.



Wśród chórów dawało się wyczuć ekscytację, ale i radość.




Uczestników, jurorów i publiczność powitał Radosław Dąbrowski, który krótko przypomniał, co przewiduje na piątkowe popołudnie harmonogram wydarzenia.

Pierwszym zespołem, który zaprezentował się na scenie był Dziecięcy Chór „Raduga” Tallińskiego Centrum Twórczości „Kullo” z Estonii (kategoria: chóry amatorskie dziecięco – młodzieżowe). Chór istnieje od 55 lat.


Podczas przesłuchań na MFMC dyrygowały nim Natalia Kuzina i Jelena Orłowa. Usłyszeliśmy aż 9 utworów:
-
Śpiew bizantyjski - Alliłuja
-
Śpiew grecki - Agios
-
Dobri Christow - Swiatyj Boże
-
Śpiew serbski - Dostojno jest
-
Pieśń klasztoru Woskresienskiego - Bogorodico Diewo, radujsia
-
Śpiew kijowski - Dostojno jest
-
Śpiew znamienny - Troparion Paschy
-
Śpiew bizantyjski - Troparion Paschy
-
Nikołaj Wechnowski - Troparion Paschy




Jako kolejny wystąpił Chór „Jubilate Deo”, dyrygowany przez Joannę Bliwert-Hoderny (kategoria: chóry amatorskie parafialne). Chór ten działa przy Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Mysłowicach.


Chórzyści zaśpiewali 6 utworów:
-
Śpiew kijowski - Błażen muż
-
Aleksandr Archangielski - Swietie Tichyj
-
Karol Szymanowski - Nynie otpuszczajeszy
-
Dymitr Botrniański - Tiebie pojem
-
Nikołaj Kiedrow - Otcze nasz
-
Stefan Diegtiariew - Woskresni Gospodi Boże Mój



W tej samej kategorii rywalizował trzeci chór, który wystąpił podczas tego dnia przesłuchań. Szczeciński Chór Katedralny to stosunkowo młody zespół (działa od 2022 roku), którego założycielem i dyrygentem jest Grzegorz Handke.




W jego wykonaniu usłyszeliśmy 5 utworów:
-
Grigor Lwowski - Błażeni, Jaże izbrał
-
Michaił Ippolitow-Iwanow - Iże Chieruwimy
-
Romuald Twardowski - Otcze nasz
-
Aleksandr Tretiakow - Na niebo oczy puszczaju
-
Piotr Jańczak - Sława Otcu i Synu i Swiatomu Duchu




Zespół wokalny „Rejoice” z Tallina w Estonii zaprezentował się w kategorii: chóry profesjonalne. Ta grupa wykonująca muzykę wokalną różnych stylów i gatunków działa od 2022 roku. Pomysłodawcą, założycielem i dyrygentem zespołu jest Siergiej Mironow.




Podczas przesłuchań wykonał 8 utworów:
-
Wielogłosowość liniowa - Chwalitie Imia Gospodnie
-
Nikołaj Dilecki - fragment Kanonu wielkanocnego
-
Józef Kozłowski - Płaczu i rydaju
-
Igor Strawiński - Wieruju
-
Kirił Kreek - Psalm 104
-
Aleksandar Vujić - Otcze nasz
-
Michaił Strokin - Nynie odpuszczajeszi
-
Wiktoria Polewaja - Troparion Krestu

W tej samej kategorii wystąpił Chór „Luse” z Erywania. To bardzo młody, założony w 2025 roku zespół, złożony z kilkunastu wokalistów z najbardziej prestiżowych instytucji muzycznych Armenii.



Wystąpił pod dyrekcją Heghine Ohanyan, prezentując 5 utworów:
-
Komitas Wardapet - Pieśni o obmyciu stóp
-
Aszot Ghazarjan - Jesteś jak drzewo kadzidłowe
-
Dawid Halajan - Panie, jeśli otworzysz moje usta
-
Sedrak Erkanjan - Święty, Święty
-
Komitas Wardapet - O, niesamowita tajemnico!; Dziś głoś Ojca



Ostatnim wykonawcą tego dnia przesłuchań festiwalowych (kategoria: chóry profesjonalne) był Międzynarodowy Chór Męski „Unia” (Wilno, Wolna Białoruś).



Dyrygował Pawieł Honta, a w programie zespołu znalazło się 8 utworów:
-
Śpiew bizantyjski - Chieruwimskaja pieśnia - adapt. Pawieł Honta
-
Śpiew grecki - Agios o Theos – z Irmologionu Supraskiego (XVI w.)
-
Bogdan Anisimowicz - Prechwałnij muczenicy - z Irmologionu Supraskiego - harmonizacja Kirył Nasajew
-
Wasil Citow - Psalm 26 - Psałterz rymowany Simeon Połacki (XVII w.)
-
Artemij Wedel - Pokajanija otwierzi mi dwieri
-
Mikoła Kulikowicz - Nynie otpuszczajeszi
-
Mikoła Butoma - Razbojnika razumnaha
-
Ihar Macijeuski - Ojcza nasz




Festiwalowe kuluary – przerwy, oczekiwanie na występ lub czas po nim można wykorzystać na wspólne zdjęcie, wywiad, albo po prostu na... zabawę.




Koncertem towarzyszącym „Chóralny Bałtyk” zakończył się trzeci dzień Festiwalu. Na scenie zaprezentowały się 4 chóry: Dziecięcy Chór „Raduga” Tallińskiego Centrum Twórczości „Kullo”, Międzynarodowy Chór Męski „Unia”, Zespół wokalny „Rejoice” oraz Szczeciński Chór Katedralny.




Pora rozpocząć czwarty dzień festiwalu. Chórzyści szykują się do trzeciego dnia przesłuchań konkursowych.



Trzeci dzień przesłuchań festiwalowych rozpoczął występ Chóru Chłopięcego Miasta Sofii (kategoria: chóry amatorskie dziecięco-młodzieżowe). Zespół ten istnieje od 1968 roku i jest pierwszym chórem chłopięcym w Bułgarii. Śpiewają w nim uczniowie stołecznych szkół w wieku od 6 do 15 lat.



Chór, pod batutą Alexandra Petroffa Mitewa zaprezentował 5 utworów:
-
Stojan Babekow - Otcze nasz
-
Krestu twojemu - Ton 2
-
Stevan Mokranjac - Niest swiat
-
Jelena Junek - Nynie otpuszczajeszi
-
Petar Dinew - Dostojno jest



Po nim na scenie pojawił się Wiedeński Chór „Echo”, który powstał w Wiedniu w 2016 roku przy Rosyjskim Centrum Kultury. Jego dyrygentką jest Jekaterina Maleina.



Zespół z Austrii wykonał 8 utworów (kategoria: chóry amatorskie świeckie). W jednym z nich zaśpiewał bardzo młody solista – Iwan Kriwko. Usłyszeliśmy m.in.:
-
Nikołaj Kiedrow - Otcze nasz
-
Aleksander Lwow - Wieczeri twojeja
-
Nikołaj Rymski-Korsakow - Tiebie pojem
-
Śpiew bizantyjski - Modlitwa Jezusa
-
Władimir Fainer - Tiebie pojem
-
Georg Wiwdicz - Kondak na rożdżestwo Bogorodicy
-
Natalia Farmakowska - Bogorodzice Diewo
-
O. Nikołaj Wiediernikow - Płotiju usnów



Chór Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II „Psalmodia” z Krakowa zaprezentował się jako trzeci, również w kategorii chórów amatorskich świeckich. Od początku jego istnienia (1988) chórem kierował prof. dr hab. Włodzimierz Siedlik. W związku z nagłą śmiercią Profesora, od października 2025 r. funkcję dyrygentki powierzono mgr. Karolinie Grodeckiej. Koncert chóru, który wykonał 5 utworów, poświęcony został pamięci Prof. Włodzimierza Siedlika.



Oprócz Karoliny Grodeckiej, wybranymi wykonaniami dyrygowały także Olga Bodnar i Agata Nawrot. Program:
-
Alfred Sznitke - 3 Hymny Sakralne
-
Hanna Hawryleć - Modlitwa
-
Siergiej Rachmaninow - Bogorodice Diewo
-
Olga Bodnar - Tiebe ospiwujemo
-
Romuald Twardowski - O Tiebie Radujetsia



Kolejnym zespołem, jaki zaprezentował się publiczności i jurorom, był Chór Uniwersytetu Wrocławskiego „Gaudium” (kategoria: chóry amatorskie świeckie). To zespół złożony ze studentów i absolwentów wrocławskich uczelni.



Dyrygowany przez prof. Alana Urbanka wykonał 5 utworów:
-
Jelena Junek - Błagosławi Dusze Moja Gospoda
-
Dobri Christow - Chwalitie Imia Gospodnie
-
Jelena Junek - Tieło Christowo
-
Romuald Twardowski - Otcze Nasz
-
Romuald Twardowski - Alliluja



Bizantyjski Chór Aten z Grecji był kolejnym zespołem uczestniczącym tego dnia w przesłuchaniach (kategoria: chóry profesjonalne). Na scenę wkroczył ze śpiewem na ustach. Chór został założony w 2001 roku przez wybitnych, oficjalnych śpiewaków Patriarchatu Ekumenicznego.



Dyryguje nim główny śpiewak katedry Zaśnięcia Najświętszej Bogurodzicy w Cholargos, arcykapłan i hymnograf Georgios Chaztichronoglou. Usłyszeliśmy następujące utwory:
-
Metropolita Dionizos Psarianos - Bracia, ja - Ton pierwszy
-
Mikołaj ze Smyrny, Georgios Chatzichronoglou - Kyrie ekekraxa - Ton pierwszy (w połączeniu z Katavasis)
-
Gerasimos Prevezianos - Elegia bizantyjska - W świętych wodach Bosforu
-
Misail Misailides - Axion estin os alithos
-
Piotr z Peloponezu (XVIII w.) - fragm. Liturgii św. Bazylego w oprac. George Chatzichronoglou



Następnie 5 utworów (również w kategorii: chóry profesjonalne) wykonał Chór Kameralny „Woskresinnia” z ukraińskiego Iwano-Frankiwska. Zespół powstał w 2009 roku, za cel stawiając sobie popularyzację i odnowę ukraińskiej muzyki sakralnej.



Dyrygentem jest Wołodymyr Rudnyćkyj. W programie tego występu znalazły się:
-
Stepan Degtariew: Koncert duchowy nr 7 - Radujtiesia, prawedni, o Gospodi
-
Mykoła Dylecki: Koncert na partię solową nr 12 - Gospod - Proswiszczenije moje
-
Jakiw Jacinewicz - U carstwi Twoim
-
Hanna Hawryleć - Molitwa
-
Myrosław Skoryk - Alliłuja



Teraz przed chórami odpoczynek i oczekiwanie na werdykt Jury.



A przed organizatorami, a zwłaszcza jurorami – pracowity wieczór.
Piąty, ostatni dzień Festiwalu obfitował w wiele emocji. Chóry i ich dyrygenci oczekiwali na najważniejszą dla nich informację: werdykt Jury.



Zanim to jednak nastąpiło – tradycji musiało stać się zadość. Wszyscy odśpiewali uroczyste „Gaude Mater Polonia”.




Potem prowadząca, Ilona Karpiuk, poprosiła dyrektora Festiwalu o odczytanie wyników. „Dla nas, organizatorów, wszyscy jesteście zwycięzcami!” - mówił Mikołaj Buszko.
Wyłonienie laureatów to zadanie Jury pod przewodnictwem ks. Jerzego Szurbaka. On też gratulował zwycięzcom. Nie krył wzruszenia: „Jesteście jak chóry anielskie” - powiedział.
Na scenę wchodzili kolejni dyrygenci nagrodzonych zespołów.
Zgromadzeni na sali chórzyści nagradzali laureatów burzliwymi oklaskami.




Członkowie nagrodzonych chórów nie kryli radości i dumy.
To był ważny moment dla chórów uczestniczących w festiwalu i jego organizatorów.
Tradycyjnie na koniec ceremonii, podczas której poznajemy werdykt Jury, uczestniczące w Festiwalu chóry spontanicznie składają sobie muzyczne życzenia. Zabrzmiało wiele pieśni w wielu językach.
Punktualnie o 16.00 rozpoczął się Koncert Galowy 45. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka 26” w Białymstoku. Ze sceny zabrzmiało „Gaude Mater Polonia” w wykonaniu jednego z laureatów - Chóru Uniwersytetu Wrocławskiego Gaudium.
Z repertuarem konkursowym pierwszy wystąpił Dziecięcy Chór „Raduga” Tallińskiego Centrum Twórczości „Kullo” (Estonia) - laureat III miejsca w swojej kategorii. Wykonał Śpiew bizantyjski - Alliłuja, a następnie Pieśń klasztoru Woskresienskiego - Bogorodico Diewo, radujsia.
Następnie na scenie pojawił się Gruziński Zespół Cerkiewny „Alilo” ze Sztokholmu, który wykonał 2 utwory: Aranż. Zakaria Paliashvili - Jesteś winnicą oraz Patriarcha Ilia II - Kyrie Eleison. Chór ten zajął III miejsce w kategorii chórów amatorskich parafialnych.
Kolejny zespół, jaki zaprezentował się publiczności, to zdobywca II miejsca w kategorii chórów amatorskich świeckich. Chór „Unknown” z Erywania wykonał Fragment z liturgii - aranż. Makar Yekmalyan (XIX w.) - Błogosławiony Bóg – oprac. T. Hamasyan.
Chór Cerkwi św. Michała Archanioła w Baku to zdobywca II miejsca wśród chórów amatorskich parafialnych. Podczas Koncertu Galowego zaśpiewał 2 utwory: Nikołaja Kiedrowa - Otcze nasz (wykonane w języku azerskim), a także Anonim – Ludi, likujtie!, sł. św. Mikołaja Serbskiego, oprac. I. Denisowej.


Festiwalowa publiczność mogła w tej części koncertu usłyszeć Chór „Harmonious” z Akry w Ghanie. Założycielem i dyrektorem wykonawczym chóru jest James Varrick Armaah. Choć zespól nie wziął udziału w przesłuchaniach konkursowych, miał okazję zaprezentować swoje wykonania muzyki cerkiewnej. Usłyszeliśmy Kyrie Eleison Patriarchy Ilii II oraz utwór Piotra Czajkowskiego - Ojcze nasz.



Szczeciński Chór Katedralny to zdobywca I miejsca (ex aequo) w kategorii chórów parafialnych. Publiczność usłyszała utwór Na niebo oczy puszczaju Aleksandra Tretiakowa.
Piotr z Peloponezu (XVIII w.) - fragm. Liturgii św. Bazylego w oprac. George Chatzichronoglou - to utwór, który wykonał laureat I miejsca (ex aequo) w kategorii chórów profesjonalnych. Bizantyjskim Chórem Aten dyryguje główny śpiewak katedry Zaśnięcia Najświętszej Bogurodzicy w Cholargos, arcykapłan i hymnograf Georgios Chaztichronoglou.
Chór Uniwersytetu Wrocławskiego Gaudium raz jeszcze stanął na scenie, by zaprezentować utwór Romualda Twardowskiego - Alliluja. Zespół ten zajął I miejsce (ex aequo) w kategorii amatorskich chórów świeckich.

Chór Młodzieżowego Domu Kultury w Białymstoku rozpoczął drugą część Koncertu Galowego. Zespół ten zdobył III miejsce w kategorii chórów amatorskich dziecięco-młodzieżowych. Prezentowany utwór to Anonim (XVII w.) - Swiatyj Boże.

Po nim na scenie pojawili się zwycięzcy w tej kategorii - Chór Chłopięcy Miasta Sofii. Zespół wykonał 2 utwory: Stojan Babekow - Otcze nasz oraz Krestu twojemu - Ton 2.
Sowiet prewiecznyj - Pawła Czesnokowa i Radujtiesia, ludie - Giuseppe Sartiego. Te utwory wykonał Chór „Adamant” Cerkwi św. Aleksandra Newskiego z Rygi. To laureat I miejsca (ex aequo) wśród chórów amatorskich parafialnych.
,
Chór „Luse” z Erywania, laureat II miejsca w kategorii chórów profesjonalnych, zaśpiewał utwór Dawida Halajana - Panie, jeśli otworzysz moje usta.
Zdobywca I miejsca w kategorii amatorskich chórów świeckich (ex aequo), Chór Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II Psalmodia Choir z Krakowa, zaprezentował na Koncercie Galowym 2 utwory. Pierwszy to Gospodi Issusie Alfreda Sznitke, kolejny - Romualda Twardowskiego - O Tiebie Radujetsia.
Jako ostatni w programie Koncertu Galowego wystąpił Chór Kameralny „Woskresinnia” z ukraińskiego Iwano-Frankiwska. Ten zespół także sięgnął po najwyższe laury (ex aequo) w kategorii chórów profesjonalnych. Usłyszeliśmy Koncert duchowy nr 7 - Radujtiesia, prawedni, o Gospodi, Stepana Degtariewa.

To już tradycja, że Koncert Galowy wieńczy wspólne wykonanie utworu Mnohaja lieta. Tym potężnie brzmiącym, podniosłym akcentem muzycznym, zakończył się ostatni wieczór jubileuszowego, 45. Festiwalu. Dyrygował Wołodymyr Rudnyćkyj.
Dziękujemy raz jeszcze wszystkim uczestnikom, Jurorom i naszej niezawodnej publiczności!











































































































































